Hastaneden eve döndüğünüz ilk hafta ev bir yandan misafirle, bir yandan emzirme, gaz sancısı ve gece uyanmalarıyla dolar. Anneanne mutfakta çorba pişirir, kapı zili susmaz, telefon hep çalar. Bu telaşın ortasında bebeğiniz çoğu zaman derin uykudadır: ellerini yanağına götürür, dizlerini karnına çeker, anne karnındaki gibi kıvrılır. Bu kıvrık hâl sadece birkaç hafta sürer.
Onu saklamak için stüdyo randevusu şart değil. Bir telefon, bir pencere ve sakin yirmi dakika yeter. Tek bir şartla: önce pozu değil, güvenliği düşünmek. Bu yazıda evde telefonla güvenle çekebileceğiniz pozları, odayı nasıl hazırlayacağınızı, aile karelerini ve internette sık görülen ama evde denenmemesi gereken pozları bulacaksınız.
Önce güvenlik, sonra poz
Sosyal medyada gördüğünüz, bebeğin çenesini ellerine dayadığı ya da sepette dik oturduğu fotoğrafların çoğu tek kare değildir. Profesyonel yenidoğan fotoğrafçısı bir yardımcıyla bebeğin başını ve el bileklerini tutar, sonra iki üç kareyi bilgisayarda birleştirir. Evde amaç bu değil. Bebeğinizi olduğu gibi çekiyorsunuz ve bu zaten çok güzel.
Bu yazıdaki her poz için şu kurallar geçerli:
- Bebek her an desteklenmiş olsun. Sağlam, düz bir zeminde sırtüstü yatsın ya da oturan bir yetişkinin kollarında dursun. Tek başına dik oturtulmasın, bir şeye yaslanıp dengede bırakılmasın.
- Yere yakın çalışın. Yatak, kanepe, alt açma masası ya da yemek masası yerine yerde, kalın bir yorganın üstünde.
- Burun ve ağız hep açık kalsın. Yüzün yakınında gevşek örtü, gözüne kadar inen şapka, boyna dolanabilecek kurdele, kolye ya da ip olmasın.
- Sıcak tutun ama bunaltmayın. Isıyı ellerden değil, ense ya da göğüsten kontrol edin. Yenidoğanın elleri zaten çoğu zaman serindir.
- Bebek istemediğini gösterince durun. Ağlama, kasılma, renginde değişme ya da emmek için ağzını araması o günkü çekimi bitirir. Yarın yine denersiniz.
- Bir kişi bebeğin yanında, bir kişi kamerada. Yalnızsanız bir eliniz hep bebeğinizin yanında olsun ve en basit pozları seçin.
Çekim sırasında ya da sonrasında bebeğinizin nefesi, vücut ısısı, rengi ya da beslenmesiyle ilgili içinize sinmeyen bir şey olursa çekimi bırakın ve çocuk doktorunuza danışın.
Hangi gün, hangi saat?
Pek çok aile ilk 5 ile 14 gün arasını en kolay dönem olarak anlatır. Bebekler bu günlerde derin uyur, dokunulunca kolay uyanmaz ve kendiliğinden kıvrılır. Ama kaçırılacak bir son tarih yok. Dördüncü haftada yapılan sakin bir çekim de çok güzel kareler verir, sadece daha çok açık göz ve daha çok hareket olur.
Saati seçerken iki şeye bakın:
- Beslenmeden hemen sonrası. Karnı doymuş, gazı çıkarılmış, altı temiz bir bebek rahattır. Çekime emzirme ya da mamayla başlayın.
- Işığın yumuşak olduğu saat. Güneş doğrudan içeri vurmuyorsa sabah 10 civarı ya da öğleden sonra 3 ile 4 arası çoğu evde iyi çalışır. Kuzeye bakan bir pencere günün büyük kısmında yumuşak ışık verir.
Lohusalık döneminde, yani kırk gün boyunca eve gelen giden eksik olmaz. Misafir saatleriyle çekim saatini ayırmak işinizi çok kolaylaştırır. Kalabalık, sesli bir odada hem bebek hem siz gerilirsiniz. Babaanne ya da anneanne yardım etmek isterse ona fotoğraf değil, bebeğin yanında durma görevini verin.
Odayı hazırlamak: sıcaklık, ışık, zemin
Sıcaklık
Sadece bezle kalan bir yenidoğan sizden çok daha çabuk üşür. Çekimden 20 ile 30 dakika önce odayı ısıtın; tişörtle rahat edeceğiniz kadar sıcak olsun. Elinizin altında sıcak bir battaniye dursun ve kıyafetsiz süreyi kısa tutun. Oda serinse kundaklı pozlarla yetinin. Kaloriferin, sobanın ya da elektrikli ısıtıcının dibinde çalışmayın.
Işık
Evdeki en iyi ışık kaynağı pencerenizdir. Bebeği pencereden bir ile bir buçuk metre uzağa, pencereye yan gelecek şekilde yerleştirin. Işık yüzün bir yanından gelir, hafif gölgeler yüzü yuvarlak ve yumuşak gösterir. Tavan lambasını kapatın, çünkü karelere sarı ya da yeşilimsi bir renk katar. Telefonun flaşını da kapatın.
Yüzün bir tarafı fazla karanlık kalırsa gölgedeki tarafa, kadrajın hemen dışına beyaz bir yastık kılıfı ya da beyaz bir karton tutun. Fotoğrafçıların reflektör dediği şey tam olarak budur ve her evde vardır.
Zemin ve fon
Yere kalın bir yorgan ya da sağlam bir oyun minderi serin, üstüne düz renkli bir battaniye gerin. Krem, beyaz, açık gri ve soluk tonlar yenidoğan tenine yakışır; iri desenli örtüler gözü yüzden alır. Başın çevresindeki kırışıklıkları düzeltin. Kedi, köpek, büyük kardeşin oyuncakları ve devrilebilecek her şey minderden uzakta dursun.
Evde güvenle çekebileceğiniz 8 poz
1. Kundakta, sırtüstü, yukarıdan

Bebeği esnek bir müslin ya da örgü sargıyla rahatça kundaklayın, sırtüstü yatırın ve tam üstünden çekin. Telefonu yere paralel tutun ki yüz uzamış görünmesin. Kadrajı kundak ve çevresindeki biraz battaniyeyle doldurun. En kolay yenidoğan karesi budur ve çoğu ailenin çerçeveletip duvara astığı fotoğraf olur.
2. Kendiliğinden yanağa giden eller

Yenidoğanlar ellerini sık sık yüzlerine götürür. Sırtüstü yatarken bu anı bekleyin ve göğüs hizasının biraz üstünden çekin. Elleri çenenin altına siz yerleştirmeye çalışmayın; bu, birleştirme pozlarının ilk adımıdır ve evde yeri yok.
3. Oturan birinin kucağında

Anne ya da baba yere veya alçak bir koltuğa, sırtı destekli oturur; bebek dirseğin iç tarafında, kolun üstünde yatar. Hafif yukarıdan ve yandan çekin. Yetişkin kolunun yanında bebeğin ne kadar minik olduğu tek karede görünür.
4. Ten tene, yarı uzanmış bir göğüste

Uyanık ve yarı uzanmış ebeveynin çıplak göğsüne bebeği yüzüstü yatırın. Başı yana dönük olsun, ebeveynin iki eli sırtında dursun. Fotoğrafı başka biri çeksin. Bu bir uyku değil, gözetimli karın üstü zamandır; ebeveyn çekim boyunca tamamen uyanık kalır. Karın üstü zaman hakkında daha fazlası için tummy time rehberimize bakabilirsiniz.
5. Ebeveyn elleri ve minik ayaklar

Bebek battaniyede yatarken bir ebeveyn açık avuçlarını başın çevresine hafifçe koyar ya da iki ayağı avucuna alır. Eller bebeği kaldırmaz, sadece çerçeveler. Kadrajda nikâh yüzükleri görünürse aile hikâyesi tek karede anlatılmış olur.
6. Detaylar
Bebek kucağınızda ya da minderde uyurken beş yakın çekim yapın: ayak parmakları, avucunda sıktığı parmağınız, kirpikleri, tepesindeki saç girdabı, kulağının kıvrımı. Ekrana dokunup odağı detaya getirin; çok yakınlaştırmak yerine telefonu biraz yaklaştırın. Geniş karenin anlatamadığını bu kareler anlatır.
7. Esnemeler ve açık gözler
Uyandıktan sonraki ilk dakikada yenidoğanlar bütün vücuduyla gerinir. Kamerayı hazır tutun ve seri çekim kullanın (yeni iPhone'larda deklanşörü sola kaydırmak yeterli). Poz verdirilmeden yakalanan anlar çoğu zaman bebeğinize en çok benzeyen karelerdir.
8. Yanında küçük bir kart
Bebeği sırtüstü yatırın ve adının ya da doğum tarihinin yazılı olduğu küçük bir kartı battaniyeye, vücudundan bir karış uzağa koyun. Yüzün yakınına değil. Diğer yanına anneannenin ördüğü küçük bir oyuncağı bırakabilirsiniz. Yukarıdan çekin. Aynı düzeni her ay tekrarlarsanız güzel bir seri çıkar.
İnternette görüp evde denememeniz gereken pozlar
- Kurbağa pozu (çene ellerin üstünde). Tek kare değildir. Yardımcı başı ve bilekleri tutar, kareler sonradan birleştirilir.
- Sepette, kovada ya da sandıkta dik oturan bebek. Yenidoğan başını tutamaz. Çenesi göğsüne düşerse nefes alması zorlaşabilir.
- Kumaş hamakta ya da bohçada asılı bebek. Özel düzenek ve altta bekleyen biri gerekir; evde düşme riskinden başka bir şey getirmez.
- Yatak, kanepe ya da masa kenarı. Bebekler ailelerin tahmin ettiğinden çok daha erken kayar ve döner.
- Sıkı saç bantları, boncuklar, iple bağlanan aksesuarlar. Hassas cilde baskı yapar, boğulma riski taşır. Zıbına çengelli iğneyle takılan nazar boncuğunu da çekim süresince çıkarın.
Uyuyan bebeğin beşikteki fotoğrafları da güvenli uyku kurallarına uymalı: sırtüstü, sert ve düz bir yatakta, beşikte gevşek hiçbir şey olmadan. Yastık, peluş oyuncak ya da süslü örtü sadece bir fotoğraf için bile beşiğe girmesin. Ayrıntıları uyku rutini ve uyurken fotoğraf yazımızda anlattık.
Aile kareleri: anneanne, babaanne, abla, ağabey
Yenidoğan fotoğraflarının en değerlisi çoğu zaman bebeğin tek başına olduğu değil, onu kucağına alan ellerin göründüğü karelerdir.
Büyükanneler ve büyükbabalar. Anneanneyi ya da dedeyi koltuğa, sırtı iyice yaslanmış hâlde oturtun ve bebeği kucağına verin. Objektife bakmalarını istemeyin; bebeğe bakışlarını çekin. Kırışık bir avucun içinde duran minik bir el, yıllar sonra albümde en uzun bakılan kare olabilir.
Abla ve ağabeyler. Büyük çocuğu yere, sırtı kanepeye dayalı oturtun, kucağına bir yastık koyun ve bebeği yastığın üstüne yatırın. Bir yetişkin hemen yanda diz çöker, bir eli bebeğin üstünde, kadrajın hemen dışında durur. Seri çekim yapın ve bir dakikadan uzun tutmayın. Küçük kollar çabuk yorulur, dikkat dağılır.
Anne ve baba. Çekimi hep aynı kişi yapınca albümde o kişi hiç görünmez. Telefonu bir kez de diğer ebeveyne verin.
Telefon ayarları ve 20 dakikalık çekim planı
Birkaç küçük ayar büyük fark yaratır:
- Lensi silin. Cepte kalan parmak izi pencere ışığını sise çevirir.
- Ultra geniş açı yerine ana kamerayı kullanın. Geniş açı yakından yüzü uzatır. Geri çekilip sonradan kırpın ya da telefonunuzda varsa 2x seçeneğini kullanın.
- Gözlere dokunup odaklayın, sonra pozlama kaydırıcısını biraz aşağı çekin. Hafif koyu bir ayar beyaz battaniyenin parlamasını önler.
- Ağır filtrelerden kaçının. Yenidoğan teninin rengi ilk haftalarda çok değişir, filtreler bunu abartır.
Portre modu, pozlama ve düşük ışık için iPhone ile bebek fotoğrafı nasıl çekilir yazımıza bakabilirsiniz.
Sakin bir çekim şöyle akabilir:
- 0. dakika: Bebeği besleyin, gazını çıkarın, altını değiştirin.
- 5. dakika: Kundaklayıp mindere yatırın, 1. ve 2. pozu çekin.
- 10. dakika: Derin uykudayken detayları çekin.
- 13. dakika: Kucak ya da ten tene pozu için bebeği alın.
- 17. dakika: Herkesin sabrı yerindeyse kart ya da kardeş karesi.
- 20. dakika: İyi gidiyor olsa bile bitirin. Farklı günlere yayılmış iki kısa çekim, bir uzun çekimden daha rahat geçer.
Bu şekilde yapılan bir çekimden çoğu aile gerçekten sevdiği üç dört kareyle çıkar. Bu çok iyi bir sonuç.
Çekimden sonra: seçmek, saklamak, bir seriye başlamak
Favorilerinizi aynı akşam, hangi anın güzel geçtiğini hâlâ hatırlarken seçin ve bulanık tekrarları silin. Seçtiğiniz karelerin tek bir telefonda kalmaması için bebek fotoğraflarını düzenleme ve yedekleme yazımıza göz atın.
Bu ilk çekim, daha uzun bir hikâyenin ilk karesi de olabilir. Bebeğinizi aynı köşede, aynı mesafeden her gün ya da her hafta çekerseniz kundaklı ilk fotoğraflar bir büyüme hikâyesinin başlangıcına dönüşür. Nasıl yapıldığını bebeğin her gün fotoğrafını çekmek yazısında adım adım anlattık. TinyLapse'teki hayalet kaplama bir önceki fotoğrafı kamerada silik gösterir, böylece yeni kare aynı açıdan hizalanır; uygulama her fotoğrafı tarih sırasıyla ve bebeğin yaşıyla saklar. Denemek isterseniz App Store'da bulabilirsiniz.
Küçük anlar çabuk geçer, hikâyesi kalır.






