Her ayın aynı gününde çekilen bir fotoğraf, bebek fotoğrafçılığının en sakin hâlidir. Yılda on iki kare, ayda aşağı yukarı on dakika. Ama ilk doğum gününde on iki kareyi yan yana koyduğunuzda, kucağa sığan o minicik bebekle panoyu kapmaya çalışan çocuk arasındaki fark herkesi şaşırtır. Anneanne telefonu elinden bırakmaz.

Bu yazıda bir köşeyi bir kez kurup yıl boyu nasıl kolayca kullanacağınızı, ay ay fikirleri, mevsimlere göre küçük dokunuşları ve bu karelerle sonra neler yapabileceğinizi bulacaksınız.

Neden her ay aynı köşe?

Güzel bir aylık serinin sırrı pahalı aksesuarlar değil, tekrardır. Arka plan, ışık ve mesafe sabit kaldığında kareden kareye değişen tek şey bebeğiniz olur. Serinin bütün büyüsü buradan gelir.

Bir de şunu düşünün: pek çok ailede ilk aylar misafirlerle, anneanneye ya da babaanneye gidip gelmelerle, bayram ziyaretleriyle geçer. Her ay başka bir evde, başka bir kanepede çekilen kareler tek tek güzel olur ama yan yana konunca bir hikâye anlatmaz. Evde tek bir köşe seçmek bu dağınıklığı baştan çözer.

Kurulum: battaniye, pano ve bir ölçü oyuncağı

Battaniye. Krem ya da beyaz, düz ya da hafif örgü dokulu bir battaniye en iyisidir. Anneannenin ördüğü bir battaniye varsa ondan güzeli yok; hem seriye bir aile hikâyesi ekler hem de yıllarca saklanır. Bu battaniyeyi mümkünse yalnızca fotoğraf için ayırın ki altıncı ayda çamaşırda renk değiştirmesin ya da kaybolmasın.

Yer. Pencereye yakın bir zemin. Bebek dönmeye başladığında en güvenli yer zemindir; baştan zemini seçmek sonradan yer değiştirmenizi önler.

Saat. Sabah 10 civarındaki pencere ışığı teni yumuşak gösterir ve her ay tekrarlanması kolaydır. Kış aylarında güzel ışık erken kaçar, bunu hesaba katın.

Mesafe. Diz çöktüğünüz yeri halının kenarına yapıştıracağınız küçük bir bantla işaretleyin ve her ay aynı lensi kullanın. Telefonunuzda 2x varsa yaklaşık bir metreden doğal bir görüntü verir. Işık ve lens seçimi için iPhone ile bebek fotoğrafı çekmek yazımıza bakabilirsiniz.

Pano. Tebeşir kalemle yazılan boş ahşap bir pano sade durur ve her ay yeniden kullanılır. Hazır basılı ay kartları da olur, ama on iki ay boyunca aynı kartları kaybetmeden saklamak sanıldığı kadar kolay değildir.

Ölçü oyuncağı. Her ay bebeğin yanına koyduğunuz aynı peluş ayı, büyümeyi rakamlardan daha iyi anlatır. Onuncu ay geldiğinde bebek büyük ihtimalle oyuncağa sarılmak isteyecek; o kare de serinin en tatlısı olur.

İlk kareyi çektikten sonra ekrana bir bakın: battaniyenin tamamı görünüyor mu, başın üstünde boşluk var mı? Yenidoğan karenin üçte birini doldurur, bir yaşındaki bir çocuk ise aynı kareye sığmaz. İlk aylarda bol boşluk bırakın.

Ay ay fikirler

Önce önemli bir not: her bebek kendi hızında gelişir ve aralıklar geniştir. Aşağıdaki fikirler pek çok bebeğin o aylarda yaptıklarına göre hazırlandı. Sizin bebeğiniz daha erken, daha geç ya da bambaşka bir şeyle meşgul olabilir. Bu tamamen normaldir ve fotoğraf bir tabloyu değil, sizin bebeğinizi anlatır. Gelişimle ilgili her türlü sorunuz için çocuk doktorunuza danışın. Tipik aralıkları aylara göre bebek gelişimi yazısında ayrıntılı anlattık.

Kırk gün ve ilk ay

Kırk çıkarma, pek çok ailede bebeğin ilk kez misafir karşıladığı, ilk kez kısa bir ziyarete çıktığı zamandır. Serinin ilk karesini o haftaya denk getirmek güzel bir başlangıç olur. Bebek sırtüstü battaniyede yatsın, pano omuz hizasında dursun. Kareyi yüzün tam üstünden değil, yandan hafif eğik bir açıyla çekin. Aynı gün, bebeği kucağında tutan anneanne ya da babaanneyle bir aile karesi eklemeyi de unutmayın.

2. ve 3. ay

Aynı poz, aynı açı. Bu aylarda pek çok bebekte ilk gülümsemeler görülür; telefonun hemen üstünden konuşmak bakışları kameraya çeker. Bir el panoya doğru uzandığında kareyi hemen çekin, o an bir daha aynı şekilde gelmeyebilir.

4. ile 6. ay arası

Eller ve ayaklar artık çok daha hareketli. Seri çekim işinizi kolaylaştırır. Karın üstü bir kare denemek isterseniz yalnızca bebek uyanıkken ve siz hemen yanındayken çekin. Altıncı ay civarında pek çok bebek destekle oturur. Bebeğin arkasında sizin ellerinizin durduğu bir kare çekip elleri sonradan kırpabilir ya da görünür bırakabilirsiniz; ikisi de güzel durur.

7. ile 9. ay arası

Eline geçen her şeyi ağzına götürdüğü dönem. Karedeki küçük parçaları kaldırın. Bu aylarda ölçü oyuncağı karesi çok güzel olur: önce oyuncağı yerleştirin, sonra bebeği. Hareket etmek istiyorsa bırakın; otursun, dönsün, emeklesin, o ay nasılsa öyle çekin. Tahta bir kaşık ya da sevdiği bir kitap da karenin doğal bir parçası olabilir.

10. ile 12. ay arası

Bazı bebekler bu dönemde kanepenin kenarına tutunarak ayağa kalkar, bazıları daha sonra. Ayakta kare ancak bebek bunu zaten kendi başına yapıyorsa ve bir yetişkin kol mesafesindeyse çekilmelidir. On ikinci ayda aynı battaniyeye küçük bir pasta ya da kâğıttan bir taç ekleyin ve bir kareyi de ilk ayın açısından çekin. İki kareyi yan yana koyduğunuzda ne demek istediğimizi göreceksiniz.

Battaniyenin dışında birkaç ek kare

Ana kareyi çektikten sonra bebek hâlâ keyifliyse, seriyi zenginleştiren birkaç ek kare deneyebilirsiniz:

  • El karesi: Bebeğin eli sizin avucunuzda. Yıl sonunda aynı avucun içinde parmakların nasıl uzadığını görürsünüz.
  • Aynı kucak: Her ay aynı koltukta, aynı kişinin kucağında bir kare. Dede ya da anneanne bu işe seve seve gönüllü olur.
  • Büyüyen tişört: Eski bir tişörtünüz her ay bebeğin çevresine serilir; ilk aylarda kocaman durur, yıl sonunda neredeyse dolar.
  • O ayın favorisi: Hışırtılı bir kitap, tahta bir kaşık, o ay elinden düşürmediği oyuncak.
  • Penceredeki ağaç: Aynı gün aynı pencereden dışarıya bir kare. Ağaç ay ay çiçeklenir, yeşerir, sararır.

Önce her zaman ana kareyi çekin. Bebek yorulduysa ek kareler bir sonraki aya kalabilir.

Mevsimlere göre küçük dokunuşlar

Bebeğiniz hangi ayda doğmuş olursa olsun, yıl onun arkasından döner. Ana kareyi aynı tutup kenara küçük bir mevsim işareti eklemek seriyi zenginleştirir.

Mevsim Kenara ne eklenebilir Dikkat
İlkbahar Birkaç dal erik ya da badem çiçeği Çiçekler dökülür, bebeğin erişemeyeceği yerde tutun
Yaz Hasır şapka, beyaz bir tülbent Oda serin olsun, doğrudan güneşten kaçının
Sonbahar Birkaç kuru yaprak, bir ayva ya da nar Ufalanan yapraklar ağza gidebilir, kenarda kalsın
Kış Örgü bere, anneannenin yün patikleri Bere taktıysanız odayı fazla ısıtmayın

Bayramlara denk gelen aylarda bayramlık bir kıyafet de güzel bir dokunuş olur. Yalnızca dantelli, düğmeli ya da boncuklu parçaların koparak ağza gidebileceğini aklınızda tutun.

Güvenlik: poz, aksesuar ve nazar boncuğu

Bebeğiniz kendi başına oturana kadar onu sırtüstü ya da kucakta çekin. Küçük bir bebeği yastıklarla dik oturtup bir saniye bile yanından ayrılmayın; sepete, leğene ya da mobilya kenarına oturtmayın. Bir poz görünmeyen bir el gerektiriyorsa, gerçek bir el ve ikinci bir yetişkin gerektiriyor demektir. Dönmeye başladığında her şeyi zemine alın. Yenidoğan haftaları için evde yenidoğan fotoğrafı ve güvenli pozlar yazımızda ayrıntılı bir liste var.

Aksesuarlarda kural basit: ağza sığacak kadar küçük hiçbir şey (harf panosunun harfleri, ponponlar, düğmeler, kuru çiçek parçaları) bebeğin yakınında olmasın. Boyun çevresinde ip, kurdele ya da kordon kullanmayın. Yüzün üstüne ya da hemen yanına hiçbir şey koymayın.

Evlerimizin vazgeçilmezi nazar boncuğuna gelince: fotoğrafta onun yeri bebeğin üstü ya da battaniyenin kenarı değil, duvar ya da karenin uzak bir köşesidir. Küçük boncuklar ve ipleri bebek için tehlikelidir. Kıyafete iğneyle takılan nazarlıklar da çekim sırasında açılabilir; fotoğraf için onları çıkarmak en güvenlisi.

Kareleri bir araya getirmek

İlk doğum günü geldiğinde on iki kare bir yere gitmek ister:

  • Izgara baskı. Üçe dört düzende on iki kare. Aynı battaniye sayesinde toplanmış değil, tasarlanmış gibi durur.
  • Doğum günü ipi. Kareleri küçük bastırıp mandallarla bir ipe dizin; ipi bebeğin erişemeyeceği bir yüksekliğe asın.
  • Kısa bir video. On iki kare bile sırayla oynatıldığında küçük bir film olur. Haftalık ya da günlük karelerle gerçek bir bebek ilk yıl timelapse videosu çıkar.
  • Hatıra kartları. Bazı aileler her ayın en sevdikleri karesini temalı bir görsele dönüştürüyor. Yapay zekâ ile bebek hatıra kartı fikirleri yazımızda örgü battaniye, kuru çiçekler ve boş ahşap panolu Aylık kilometre taşı kartı da var.

Bir ay kaçarsa

Olacak. Bir soğuk algınlığı, memlekete uzun bir ziyaret, kimsenin uyuyamadığı bir hafta. Fırsat bulduğunuzda çekin ya da o ayı atlayıp bir sonrakiyle devam edin. On bir karelik bir seri de hikâyenin tamamını anlatır; on beş yıl sonra ona bakan kimse kareleri saymayacak.

Hizalamayı kolaylaştırmak isterseniz TinyLapse işinize yarayabilir. iPhone uygulaması kamerada bir önceki fotoğrafınızı soluk bir katman olarak gösterir, yeni kare aynı hizaya oturur; fotoğrafları tarih sırasında tutar ve üstlerinde bebeğin yaşını gösterir. Rehber sekmesinde ilk üç yıl için kartlar bulunur: ilk 12 hafta haftalık, sonra 36. aya kadar aylık, her birinde bir fotoğraf fikriyle. Uygulama App Store'da.

Küçük anlar çabuk geçer, hikâyesi kalır. Ayda on dakika onu saklamaya fazlasıyla yeter.